Optellen boven de honderd: uitleg, dia's en opdrachten voor leerjaar 3–4 (9–10 jaar)
Cijferend optellen, plaats voor plaats: eenheden, tientallen, honderdtallen en duizendtallen, overschrijding en schatting. Dia's en opdrachten voor 9–10 jaar.
Bij optellen tel je getallen bij elkaar op en de uitkomst is de som. Als de getallen groter zijn dan honderd, tel je ze onder elkaar op, plaats voor plaats: eerst de eenheden, dan de tientallen, honderdtallen en duizendtallen. Als je op een plaats 10 of meer krijgt, maak je een overschrijding en schrijf je een onthoudcijfer op.
Het artikel is gemaakt voor leerjaar 3 en 4, en elke stap is klaar om als dia aan de klas te laten zien. Aan het eind kan de leerling onder elkaar optellen, het onthoudcijfer gebruiken en het antwoord schatten en controleren.
Key concepts
- optellen
Getallen bij elkaar tellen, bijvoorbeeld 3 + 2 = 5.- som
De uitkomst van een optelling. De som van 3 en 2 is 5.- positiewaarde
De waarde van een cijfer hangt af van zijn plaats. In 352 betekent de 3 driehonderd.- honderd
Tien tientallen, dus 100.- duizend
Tien honderdtallen, dus 1000.- schatting
Een verstandige gok naar ongeveer het goede antwoord voordat je het precies uitrekent.- afronden
Een getal veranderen in het dichtstbijzijnde ronde getal. Zo is 48 ongeveer 50.
1. Hoeveel toeschouwers samen?
Naar de voetbalwedstrijd keken zaterdag 247 toeschouwers en zondag 385 toeschouwers.
Hoeveel toeschouwers waren het samen?
Schat eerst: 247 is ongeveer 200 en 385 is ongeveer 400.
De som is dus ongeveer 600.2. Optellen en het positiestelsel
Bij optellen tel je getallen bij elkaar op. De uitkomst is de som.
In het positiestelsel geeft de plaats van een cijfer zijn waarde aan. In het getal 247 zitten 2 honderdtallen, 4 tientallen en 7 eenheden: 247 = 200 + 40 + 7. In het getal 1475 zit er ook nog 1 duizendtal.
3. Reken plaats voor plaats
In het voorjaar werden in het bos 324 berken geplant en in het najaar 152 berken. We rekenen 324 + 152. Schrijf de getallen onder elkaar.
Eenheden: 4 + 2 = 6.
Tientallen: 2 + 5 = 7.
Honderdtallen: 3 + 1 = 4.
Dus 324 + 152 = 476.4. Tien van een soort is één van de volgende
Als je 10 of meer eenheden krijgt, wissel je 10 eenheden in voor 1 tiental. Als je 10 of meer tientallen krijgt, wissel je 10 tientallen in voor 1 honderdtal.
Dit heet overschrijding.
10 eenheden = 1 tiental 10 tientallen = 1 honderdtal 5. Overschrijding onder elkaar
We tellen de toeschouwers bij elkaar op: 247 + 385.
Eenheden: 7 + 5 = 12. Schrijf 2 en onthoud 1.
Tientallen: 1 + 4 + 8 = 13. Schrijf 3 en onthoud 1.
Honderdtallen: 1 + 2 + 3 = 6.
Dus 247 + 385 = 632.6. Schat en controleer
Een schatting is een bij benadering gevonden antwoord. Afronden op honderdtallen: 247 is ongeveer 200 en 385 is ongeveer 400. 200 + 400 = 600, dus de som moet dicht bij 600 liggen.
Als je het onthoudcijfer vergeet, wordt de som 522. Dat ligt ver van de schatting, dus rekenen we opnieuw.
7. Praat erover in de klas
1. Bij het meer werden ’s ochtends 1475 vogels geteld en ’s avonds 368. Reken 1475 + 368 uit. Schat eerst.
2. Waarom schrijf je het onthoudcijfer boven de volgende plaats?
3. Bedenk twee getallen uit sport of natuur waarvan de som boven de 1000 ligt.
Summary
De uitkomst van optellen is de som. Grote getallen tel je onder elkaar op, plaats voor plaats: eenheden, tientallen, honderdtallen en duizendtallen. Als je op een plaats 10 of meer krijgt, maak je een overschrijding en gaat het onthoudcijfer naar de volgende plaats. Een schatting via afronden laat zien of het antwoord redelijk is.
Frequently asked questions
Wat is een onthoudcijfer?
Het onthoudcijfer gaat bij een overschrijding naar de volgende plaats. Bij 7 + 5 = 12 schrijf je 2 op de plaats van de eenheden en gaat het onthoudcijfer 1 naar de plaats van de tientallen.
Waarom schrijf je getallen onder elkaar?
Onder elkaar staan dezelfde plaatsen precies onder elkaar: eenheden onder eenheden en tientallen onder tientallen. Een veelgemaakte fout is het kortere getal links laten beginnen. Begin altijd rechts bij de eenheden.
Hoe kun je een optelling controleren?
Schat door af te ronden of reken een aftrekking uit. Bijvoorbeeld 247 + 385 = 632 en de controle 632 − 385 = 247.